Każdy zna to uczucie. Drażliwe pieczenie, jakby przełyk i żołądek zamienił się w piekło, a rogate stwory z żołądka podskakiwały coraz wyżej i wyżej do gardła. Ten swoisty sabat soków żołądkowych może być pokłosiem suto zakrapianej imprezy, obfitych zakupów w cukierni czy pracy do późnych godzin na kofeinowym podtrzymaniu. Łakomczuchu, piwoszu, kofeinisto, przedstawiam Ci pięć niezawodnych porad jak skutecznie zwalczyć piekącą zgagę.
Przyjaciół miej blisko, ale wrogów jeszcze bliżej.
A więc tak. To palące i piekące uczucie w nadbrzuszu czy dołku podsercowym z jakim obudziłeś się rano to właśnie zgaga. Ogólnie można przyjąć, że powstaje na skutek przesuwania się treści z żołądka do przełyku. Zjawisko to nazywamy refluksem i tak naprawdę ma miejsce zawsze kiedy spożywamy posiłek, jest czymś naturalnym fizjologicznie (stąd nazwa: refluks czyli cofanie się). Uciążliwe staje się dopiero w ekstremalnych warunkach o których pisałem na wstępie. Ale czy tylko?
Okazuje się, że nie. Zgaga bywa symptomem bardzo poważnych chorób układu pokarmowego będących następstwem złej perystaltyki przełyku. Będą to więc wszelkie ogniska metaplazji jelitowej – stanu chorobowego o nazwie Przełyk Bareta. Zgaga bywa też (niestety) sygnałem zmian nowotworowych w przełyku oraz wrzodów żołądka lub dwunastnicy. Znają ją osoby borykające się z niestrawnością, osłabieniem wypustu “Z” (zwieracz żołądka, dolny odcinek przełyku), chorobą zwaną refluksem żołądkowo-przełykowym.
Jeśli zgaga nie opuszcza Cię ani na chwilę, skieruj się czym prędzej w stronę gabinetu specjalisty. Gastroskopia przełyku mimo, że nie należy do badań najprzyjemniejszych, pozwala zdiagnozować i rozpoznać chorobowe przyczyny zgagi.
Podejrzewam, że nasi pradziadowie nie mieli takich problemów ze zgagą jak dzisiejsze pokolenie. Zgaga jest zjawiskiem cywilizacyjnym, efektem śmieciowego, oraz wysoko przetworzonego jedzenia. Implikacją mocno gazowanych napojów czy tabletek bez recepty, zażywanych kompulsywnie przy jakimkolwiek sygnale bólowym.
Niechorobowe czynniki prozgagowe
- używki, nie tylko kawa ale przede wszystkim papierosy i alkohol
- przesyt, zarówno w pokarmach (szczególnie tłustych) jak i gazowanych napojach
- zażywanie dużej ilości środków przeciwbólowych
- nadwaga
- spożywanie pokarmów przed dużym wysiłkiem fizycznym
- ciasne i uciskające żołądek ubrania
- spanie z głową ułożoną na tej samej wysokości lub niżej od żołądka.
Sposoby na zgagę.
Jeśli Twoja zgaga okazała się jednak następstwem braku umiaru na sobotnim grillu lub żądzy posiadania każdego “artefaktu” z cukierni, poniższe punkty potraktuj jako checklistę.
- Po pierwsze. Używki na bok. Nawet te, bez których nie potrafisz żyć mogą chwilę poczekać.
- Po drugie. Pij dużo wody, zwykłej i niegazowanej.
- Po trzecie. Posiłki. Oczywiście niskotłuszczowe. Bez czosnku, cebuli, ostrych przypraw, pomidorów, cytrusów. Najlepiej rozłożyć je na mniejsze porcje i powoli spożywać w krótszych odstępach czasu.
- Po czwarte. Załóż coś luźnego i możliwie jak najmniej miażdżącego brzuch. Kładąc się zadbaj o to aby wezgłowie było 10-20 cm wyżej i połóż się na lewym boku. W tej pozycji żołądek jest poniżej przełyku.
- Po piąte. Poproś babcię o zaparzenie ziółek. Delikatna herbatka z imbirem lub kminkiem ostudzi zapał żrących soków trawiennych. Sprawdzi się także koper włoski, cynamonowiec, popularny anyżek, rdest, kardamon malabarski czy prawoślaz lekarski. Wątpliwie smaczne, ale za to skuteczne będzie wypicie szklanki ciepłej wody wymieszanej z połową łyżeczki sody oczyszczonej. Jej mocno zasadowy odczyn neutralizuje kwasowy charakter treści w przełyku, bardzo szybko poczujesz ulgę.
Tabletki na zgagę.
Może się zdarzyć, że właśnie minęły święta lub jest dziś 1 stycznia. Z bólem otwierasz oczy po imieninach szwagierki lub innej mocno zakrapianej imprezie. Są sytuacje, kiedy trzeba działać natychmiast, gdy domowe sposoby na zgagę włącznie z herbatką babci zawiodły.
Działanie popularnego leku na zgagę sprowadza się najczęściej do zneutralizowania kwasu solnego zawartego w treści żołądka. Nie pozwalają podrażniać ścian przełyku dzięki wytworzonej ochronnej warstwie.
Bardziej zaawansowane leki skupiają się na blokowaniu produkcji kwasów żołądkowych. Tzw. Inhibitor pompy protonowej to skuteczny lek na zgagę (tevazdrowiewdobrejcenie.pl/produkty/pantoprazol-teva). Trzeba jednak pamiętać o wybraniu całej dawki leku, a nie tylko do momentu ustąpienia uciążliwego pieczenia. Substancja czynna zmniejszając ilość kwasu solnego w żołądku walnie przyczynia się do przywrócenia naturalnego PH układu pokarmowego, a my możemy odetchnąć z ulgą.
